De man die dacht dat hij zijn brein was - De vrije wil
Draagt Swaab bij aan die kennis? Ja, maar Swaab laat ons ook in de steek. Zo beweert Swaab dat er geen sprake is van een vrije wil. Hij noemt de vrije wil 'een plezierige illusie'. Swaab definieert de vrije wil als de mogelijkheid om te besluiten iets wel of niet te doen zonder interne of externe beperkingen die deze keuze bepalen. De vrije wil is in deze opvatting dus een soort innerlijke dictator die zonder last of ruggespraak doet wat íe wil. Maar zo bestaat deze vrije wil niet, want er zijn 'innerlijke beperkingen'. Wat zijn dat dan? Volgens Swaab zijn we als het ware een slaaf van de chemische processen die in ons brein plaatsvinden. We denken dat het bewustzijn keuzes maakt, maar in feite worden de keuzes diep in ons 'onderbewuste' gemaakt, en levert ons bewustzijn niet meer dan een praatje om die keuzes voor de buitenwacht te legitimeren. Deze opvatting lijkt ondersteund te worden door experimenten waarbij uit hersenscans blijkt dat bepaalde keuzes inderdaad al gemaakt lijken te zijn, voordat ze in ons bewustzijn verschijnen. Deze visie van Swaab verklaart ook de titel van het boek: Wij zijn ons brein, ofwel: onze hersenen bepalen wie we zijn.
Swaab (pag. 447)
Wij komen ter wereld met hersenen die door een combinatie van onze genetische achtergrond en de programmering gedurende de ontwikkeling in de baarmoeder uniek zijn geworden en waar onze karaktereigenschappen, talenten en beperkingen al voor een belangrijk deel in zijn vastgelegd. (…) De bouw van onze hersenen die zo tot stand is gekomen bepaalt hun functie, wij zijn ons brein.
Daar spreekt duidelijk de neurobioloog, die zijn onderzoeksmethode aanziet voor een mensbeeld. Natuurlijk ziet een standaard hersenonderzoeker de mens als uitvloeisel van zijn hersenanatomie, net zoals de standaard socioloog de mens ziet als product van sociale omstandigheden, de bioloog de mens als een dier ziet etc. Als econoom kun je gemakkelijk een boek schrijven ‘Wij zijn ons inkomen’. Marxisten zeggen: u bent uw sociaal-economische klasse. Dat is de valkuil van elke vakidioot. Helaas valt Swaab daar in.
-
maandag, 29 september 2014Leuk dat je hierover schrijft! Ik vind het wel ingewikkelde kost moet ik zeggen. Beide boeken gelezen. Dat van Pim vLommel pakte mij veel meer dan dat van Schwaab. Binnenkort (25/10) ga ik naar een lezing van vLommel. Wat een geweldig vooruitzicht biedt hij als het gaat om de dood! Dus wat mij betreft geen exit voor vLommel.
-
vrijdag, 26 september 2014Goedendag Egbert,
Ben jij kapitein van je brein?
Met verstand doe je de dingen die je doet en zet je koers door je leven. Maar herken je het gevoel dat je niet alles onder controle hebt? Je niet meer vertrouwt op je kompas of sowieso niet weet waar heen je vaart? Nieuwsgierig waar dit heen gaat? Lees dan verder op mijn blog http://www.sqbewust.nl/sq-blog/detail/ben-jij-kapitein-van-je-brein· Egbert Oldenboom vinden deze reactie leuk. -
woensdag, 24 september 2014Dick Swaab is erin geslaagd om zijn eigen ziel weg te onderzoeken en weg te redeneren en is zich gaan identificeren met zijn brein. Vanuit mijn eigen persoonlijke ontwikkeling en onderzoek naar de aard van het bewustzijn ervaar ik dit als zeer triest. Je bent namelijk zoveel meer dan je brein. Er is ook een persoonlijk bewustzijn en ziel die een ontwikkelingsweg gaat middels dat lichaam en dat brein. Dat niet kennen en ervaren is zoiets als op aarde rond lopen als een kip zonder kop.
· Egbert Oldenboom vinden deze reactie leuk.

Dank voor deze 'parel': "Echte spiritualiteit probeert niet te ontsnappen aan de wetenschap, maar omarmt ze."